Saturday, December 31, 2011

Pre-Bagong Taon Re-Post

Banta: puro ito tungkol sa akin, pasensya na. Reminiscing shit. Yung naka-blockquote, pagbabalik-tanaw yun sa 2009, pagwewelcome sa 2010. Yung komentaryo, pagkukumpara sa katatapos lang na 2011, kasi--

Wala pala akong post para sa new year noong iwewelcome ang 2011 at magpapaalam sa 2010. So, wala akong pagbabalik-tanaw sa 2010 blog entry. Naalala ko na kung bakit, hindi ko lang maibahagi pero bukas siguro, isasama ko. Ang naispatan ko, na ayoko i-link sa lumang blog kaya ni-re-post ko na lang ay:

" "Repleksyon sa Petsang Palindrome" noong 01022010

Medyo yan ang pamagat. Namiss ko tuloy magsulat nang conversational.

"Napressure na akong gumawa ng blog entry na pang-bagong taon, dahil sa nakakaaliw na petsang palindrome, salamat (sa anak ni) FR. Napressure, bagamat ilang pulgada na lang, at nasa kalahati pa lamang ako ng tinatapos na nobela. Ang tanging academic responsibility na hindi ko matapos-tapos dahil sa internal at eksternal na mga pang-aabala."

Hanggang IYAS workshop, bitbit ko itong tisis, nagkukumahog. Hanggang ngayon, work-in-progress itong kasabay ng santambak na works-in-progress na sana magprogress (mukha naman dahil may katuwang) at pipiliting bigyang-progress sa parating na taon bago mawasak ang mundo.

"Mapangwasak ng buhay ang taong 2009. Hindi ko malilimutan ang taon ng aking debut at ang pinaka-dabest na regalong natanggap ko, mula sa kaibigan ninyong bespren na SAY-ACT ang palayaw. Eleksyon noon. Walong estudyante ang pinangalanang komunista / terorista ng grupong gumagamit ng bangkay na taktika. Oldskul military tactic, ika nga namin sa mga room-to-room discussion. Natakot saglit. Natakot na natawa na hindi makapaniwala, dahil naihanay sa mga kilalang tibak, bagamat behind the scenes ang trip at nakasanayan kong pagkilos. Ang isang tulad kong ni hindi marunong magsalita nang diretso kapag nasa harap ng maraming tao, lalo na't tangan ang sandatang megaphone. Ang hindi ko malilimutang punto ng SAY-ACT na pinaparatang sa amin: "They act like normal students and denu their evil affiliations." Napakapanalo. Short fiction ang dating."

Nauulit na naman ata ito ngayon. Mainit na naman ang usaping iyan sa elbi.

"Ang reklamo ng ilang mga estudyante laban sa USC 07-08 at 08-09 na nagluwal ng desisyon ng Student Disciplinary Tribunal na suspindihin kami, nitong taon rin lang naganap. May ilan pang nangyari. Ang pagkaudlot ng graduation ko ng first sem, dahil nakialam si Chancy sa EIC selection process at ang inyong lingkod ang inappoint. At inupakan pa rin ng represyon sa pamamagitan ng hindi pagkolekta ng student fund ng UPLB Perspective. Binanatan din naman namin pabalik ang admin. Nakapaglabas ng tatlong special issue dahil sa suporta ng masang estudyante. At isang regular sized issue, sa dagdag na suporta ng mga alumni. Ang ganti nila? Ayun na. Suspension. Nawa'y umubra ang apila. Huwag kalimutan ang tatlondaang estudyanteng nanawagan ng pagpapatalsik kay Lt. Colonel Vivian Gonzales."

At ngayon, may manhunt sa berdugong wala naman palang yagbols.

"Mapangwasak, in the literal sense din ang 2009. Nagmarka si Ondoy, hindi lang sa kolektibong gunita ng bayan. Maging sa konkretong ari-arian ng mamamayan. Mga ganitong pagkakataon ang ginagamit ng mga reaksyunaryo para magpakalat ng malisya at panlilinlang na hindi naman gumana, dahil sa di-matawarang kamangmangan ng SAY-ACT, sa porma at nilalaman. Hindi na ako magpapalawig sa Ampatuan Massacre at ang inutil na reaksyon dito ng pamahalaan: Martial Law. At magpapatuloy ang literal na pangwawasak, bukod sa paninirang puri, kung mapapadalas ang pagtambay ng mga militar na naka-uniporme sa kampus."

At ngayon, kakadaan lamang ni Sendong. Tas--

"Ililista ko na lamang ang mga naaalala kong naganap noong nakaraan, bagamat sadyang mapurol ang memorya ko:"

Okay.

0. Naging bandwagoner ako, sa pamamagitan ng paggawa ng Facebook account.

Ngayon, may twitter pa ako. Juskogad. May tumblr, di nauupdate.

1. Una ko atang Lakbayan. At CEGP national convention.

Naki-campout at naki-strike naman ako this year.

2. Ilang waiting shed payong ang nawalay sa akin, nang hindi ko naman kasalanan. Nawalan rin ako ng maraming gamit tulad ng godlike cloak, haggard tickler, pera, at marami pang sana hindi ko maalalang naiwala ko. (Lately, graduation. With.. alam mo na. Wag na. Sikret.)

At wala na akong payong na katumbas ng crowbar.

3. Umepal ako sa tatlong art exhibit: Opus Elbi ng UP Painters' Club, Fact Sheet ng UPLB Zoomout Multimedia Collective, Talentados ng UP Photographers' Society.

Sa angkor wat ako naka-epal this time.

4. Naging arthrob, na pauso ng isang subject ng Comm Arts (yii. Salamat.), at nakapagshadowplay muli. (Tama ba? 2009 ang Arthrob, diba?) Gumawa ng backdrop, kasama ng KarMa Kolektib.

Wala akong komento dito. :L Ay, HU ART DAW Shakespeare icon na lang.

5. Nagdirek ng Martin Fierro at nagwagi ng 2nd place sa Epic battles ng Spanish I. May shadowplay din dito. At kami ang pinaka walang nagastos, kung ibabatay sa props at spectacle (Nadine, ang shirt natin? haha)

Naka one-minuter public service announcement naman kami, stopmotion.

6. Nagdisenyo din ng mga bagay na pangSakbayan. At natuto ng maraming bagay, sa proseso.

Naglelayout pa rin naman ako at gumuguhit. Ata. At, tiyak, natututo.

7. Napasaakin si Gehenna (ang laptop na puyat lagi).

Matagal na pala ang pinagsamahan namin.

8. Nakapaglabas muli, bagamat hindi pa rin regular, ng mga komiks ang KarMa Kolektib.

So far, may dalawang komix release. Collaborative pareho. "Ang Sandatahang Banga" [1][2] w Jona at Grekka at "Fragments: In Which We Are--" [1][2] w Alyza.

9. Umattend ng Philippine PEN Annual Conference at nakita sina F. Sionil Jose and Company. Nagpa-autograph na rin kay Bien Lumbera.

Haha. Kay RT at JCR ata ako nagpapirma this year.

10. Nagbasa ng kung anu-ano. Nakinig ng kung anu-ano. Nagdownload ng kung anu-ano. Nanuod ng kung anu-ano. Medyo natuto. Nakilala ka. Ikaw nga. (Yak, biglang drama)

See "Shards" posts. Tinatamad ako mag-link.

"Nanaginip ng kung anu-ano. Nakalimot ng kung anu-ano. Nanaginip ng kung anu-ano. Binangungot ng kung anu-ano. Nanahimik. Nag-ingay. Nagmuni-muni kung mananahimik o patuloy mag-iingay. At mag-iingay."

See "Reverences" posts. Tinatamad ako mag-link. Tas btw, may FB timeline pa. Na ampanget lang, pero eventually, babandwagon rin naman ako tulad mo, no choice. At ayun. Naulit lang ang ilang bagay, iba nga lang ang mukha. At, iba ang mga kasama. Hayun. Bukas na ipagpatuloy ang drama nostalgia shit na ito. Sabog na post, tutal, putukan naman mamaya. Yes, sa labas dapat, of course, wag sa loob, para di madisgrasya, yang joke na yan, parati na lang.

Friday, December 30, 2011

Ang mga Tulay (Rimbaud)

Burador, as usual, pauunlarin balang araw. Sakit mo sa ulo, Arthur:

Ang mga Tulay
ni Rimbaud, salin ni Acuña

Abuhing kalangitan ng mga bubog. Isang kakatwang disenyo ng mga tulay, tuwid ngayon, baluktot ngayon, samantalang pabulusok ang iba sa pahilig na mga anggulo upang katagpuin ang huli, at inuulit ng mga padrong ito ang kanilang mga sarili sa iba pang pakiwal-kiwal ng kanal na natatapunan ng liwanag, ngunit lubos ang haba at kawalan ng bigat ng lahat hanggang sa puntong lumubog at umurong ang mga pampang, na pinabibigatan ng mga simboryo. Ang ilan sa mga tulay na ito ay balot sa barungbarong. Ang iba ay mayroong mga poste ng layag, mga sagisag, mga mahihinang pananggalang. Nagsasala-salabat at naglalaho ang mabababang mga bagting; bumabangon ang mga lubid mula sa mga baybay. Matutukoy mo ang pulang abrigo, ang ibang damit marahil at ang mga kagamitan ng musikero. Hindi ba iyon ang mga sikat na pagsasahimpapawid sa radyo, mga sandali mula sa mga dakilang konsiyerto, mga labi ng mga himnong bayan? Kulay abo at asul ang tubig, sinlawak ng bisig ng dagat.

Nilalansag ang komedyang ito ng isang puting sinag na dumadausdos mula sa kaitaasan.

Nasa ibaba ang orihinal na teksto. BTW, di ko pa rin alam mag-indent, kinginang yan. At ayun, as usual, parang pagtataksil sa may-akda. Hirap kasi, yung "airs" ay hindi naman pwedeng simpleng "hangin" o "ere" o pwede bang "pagsasa-ere"? Ugh. Sakit sa ulo. Sana lang matapos ko na yung iba pang gagawing hindi magawa sa di malamang dahilan, o baka alam ko ang dahilan ayoko lang aminin, hay, pakalungkot, di bale, aasa at paninindigan ko na lang ang sumpa at banta at biyaya at anuman ng susunod na taon--taon naming mga matatandang ulupong, taon na diumano e magugunaw ang daigdig. Daigdig kaya nino? Abangan. Anyway, ito na yung teksto ni Rimbaud, dami ko na namang pasubaling shit. Salamat muli sa pagbisita. Sisimulan ko nang manahimik. Wateber da fuck that means.

The Bridges
(Illuminations XIV: Les Ponts)

Grey skies of crystal. A bizarre design of bridges, now straight, now curved, and others descending in oblique angles to meet the former, and these patterns repeating themselves in other well-lit windings of canal, but all so long and weightless that the shores, weighted with domes, sink and contract. Some of these bridges are still covered with hovels. Others bear masts, signals, frail parapets. Minor chords interlace, and fade; ropes rise from the banks. You distinguish a red coat, other clothes perhaps and musical instruments. Are those popular airs, snatches from noble concerts, the remains of public anthems? The water is grey and blue, wide as an arm of the sea.

A white ray, falling from on high, annihilates this comedy.

Apir.

Thursday, December 29, 2011

Pandora's Boxes [xii]: Unearthed angry freshman

I am still in the process of cooking something up for this initiative of sharing one's New Year's Revolutions, and I would like to share this pre-New Year blog entry. Today, I had this illusion of cleaning up my drawer and my room, which came with the delusion that I did make a significant change in the physical appearance of my room and among the things I unearthed are:

1. Letter to Art Bell--a class exercise. Forgot the subject.
2. Parapharnalia from ex-girlfriends
3. Tickets to theater productions
4. Coins / Cash--except my UP centennial 100php
5. College Admission results from UP & UST
6. Ancient karMa Kolektib parapharnalia
7. Amputated gundam body parts
8. A candle--probably used after "Finals"
9. Draft of one of my oldest poem, "Maharet"
10. Silly olde notebooks--from HS to college

Now, the first one is what I would like to share--and transcribe as it is handwritten. And, no, I did not edit those grammatical lapses and dangling motherfvckers, so, no, you may not exert grammar fascism against my freshman self but if you really had the urge, no one's stopping you. At the risk of sounding like a dickhole, I got a 1.0 for this, by the way. Maybe my professor's being generous back then. Unfortunately, the date is not written on this olde olde yellow pad paper, but since my handwriting is still readable, I can safely assume that I was probably too young back then. Basta at least five years ago.

Dearest Mister Art Bell,

I am one of the people that made you puke. I am a Filipino. Having read your interesting and highly intellectual article--which is, by the way, very academic, concise and objective--about our being Asian makes me want to answer and step up to your high level of intellectual capacity and heart-warming passion towards other people. I will now attempt to address your scholarly and theoretically founded assertions and accusations with my inferior insights.

The "trashy' qualities of Filipinos and Filipino Americans that you enumerated throughout the article are not hasty generalizations & not fallacious at all. The truth values of your dependent and independent variables in your academic article proves how trashy Filipinos are. The term, the heavy-laden and objective term "trashy", that appeared several times in your article is well-defined and not abstract at all.

Putting sarcasm aside, if your open mind managed to notice, I believe you are not in the position credible enough to criticize and theorize about certain cultures you are neither, in the first place, part of, nor familiar with. I would also like to contribute the knowledge that the fluorescent lamp, the videoke and the hydropowered cars are invented by Filipino scientists. Such breakthroughs in science & technology are significant contributions of Filipinos to the world. You could have missed those facts during your field work and research that you conducted before writing your critical analysis of Filipino culture.

In case you have no clue about power relations, I would like to tell you that propagation of such information is eco-political. Japan, as seen during World War II, is one of the prominent world powers, i.e. characterized by its being imperialistic. The aforementioned innovations and other ideas that could have come from any third world country is, more often than not, not supported by their local government. With these in mind, influences of imperialist powers by acquiring the intellectual property rights (tl;dr)

Tinamad na ko. There. Signed it, by the way. Fvck these idle days. Let's just end by admitting that I don't know if that contributed anything significant to your life, but I know sharing this letter did not contribute anything to the betterment of my messy room. Good day.

Wednesday, December 28, 2011

Ilang Bagay Ang Aking Lilinawin (Salin - Neruda)

Burador, pauunlarin balang araw, mas adaptasyon kaysa salin, as usual.

Ilang Bagay Ang Aking Lilinawin
ni Neruda [text], salin ni Acuña

Inyong itatanong: at nasaan ang mga waling-waling?
at ang mga metapisikang amapola ang talulot?
at ang ambong itinitilamsik
ang kanyang mga kataga at bumubutas sa kanilang mga tigib
sa mga siwang at mga kalapati?
Ibabahagi ko sa inyo ang lahat ng ulat.

Sa laylayan ng lungsod ako nanirahan,
isang barung-barong sa Maynila, may mga batingaw,
at mga orasan, at mga puno.

Mula doon matatanaw mo
ang tigang na mukha ng Intramuros:
isang dagat ng katad.
Binansagan ang tahanan ko bilang
pamamahay ng mga bulaklak, dahil sa bawat awang
sumasambulat ang poinsettia: Dati itong
isang magandang tahanang
may mga tuta at mga bata.
Naalala mo, Jose?
Eh, Andres? Marcelo, naaalala mo bang
mula sa ilalim ng lupa
ang aking batalan kung saan
nilunod ng liwanag ng Hunyo ang mga bulaklak sa bibig mo?
Kapatid, aking kapatid!
Ang lahat ng
maingay at malakas ang tinig, ang alat ng kalakal,
ang tambak ng sumisikdong pandesal,
ang puwesto ko sa bangketa ng Recto kasama ng rebultong
tulad ng hapung-hapong dildilan ng tinta sa alimpuyo ng palos:
langis na nanalaytay sa mga sagwan,
isang tusong pagsalikop
ng mga paa't mga kamay na kumukubkob sa lansangan,
metro-metro, litro-litro, ang matalim
na panukat ng buhay,
sinalansang mga isda,
ang hilatsa ng bubong sa malamig na araw kung saan
pumapalya ang pulad ng panahon,
ang lantay, di mapakaling garing ng patatas,
alon sa alon ng mga kamatis na dumadagundong sa dagat.

At isang umaga lahat ng nagniningas,
isang umaga ang mga apuyan
ay lumundag palabas sa lupa
at nilantakan ang sangkatauhan --
at magmula noon sa alab,
pulbura magmula noon,
at magmula noon sa dugo.
De-eroplang mga bandido at mga moro,
mga bandido at singsing at mga prinsesa,
mga bandido at mga prayleng itim na nagwiwisik ng pagpapalang
tumatagos sa alapaap upang paslangin ang mga yagit
at ang dugo ng mga yagit ay dumadaloy sa lansangan
nang walang angal, tulad ng dugo ng mga yagit.

Ang mga asong ulol na kamumuhian ng mga asong ulol,
mga hiyas na titikman at isusuka ng mga tigang na dilang-baka,
mga ulupong na kasusuklaman ng mga ulupong!

Harap-harapang kasama ka, natunghayan ko ang dugo
ng Pilipinas na bumabangong tila along
lulunod sa iyo sa isang daluyong
ng kahambugan at mga balisong.

Mapagkanulong
mga heneral:
tignan ang giniba kong tahanan,
pagmasdan ang abang Pilipinas
mula sa mga bahay dumadaloy ang nagniningas na bakal
imbis na mga bulaklak,
mula sa bawat sisidlan ng Pilipinas
sumusulpot ang Pilipinas
at sa bawat bangkay ng musmos ay bayonetang may mga mata,
at sa bawat krimen isinisilang ang mga bala,
na siyang makatatagpo balang araw
sa pinupuntirya ng inyong mga puso.

At inyong itatanong: bakit ang kanyang panulaa'y hindi
naglulunggati ng mga pangarap at mga halaman
at mga dakilang bulkan ng lupa niyang tinubuan?

Lumapit at pagmasdan ang dugo sa lansangan.
Lumapit at pagmasdan
Ang dugo sa lansangan.
Lumapit at pagmasdan ang dugo
Sa lansangan!

Dalawang Salin ng Blake

Burador, as usual.

Awit
ni Blake [text], salin ni Acuña

Ang mga sutla ko't magandang suot,
Ang mga ngiti ko't ereng matamlay,
Ay tinulak palayo ng pag-ibig;
At mapanglaw na sumandig ang Kawalang-Pagasang
Nagdala sa akin ng daong dekorasyon sa puntod;
Yaong hantungan ng wagas na nag-ibigan.

Singrikit ng langit ang mukha niya
Tuwing sumisibol ang mga buko ng bulaklak;
O bakit hindi sa kanya hinandog
Siyang may pusong sinlamig ng yelo?
Ang dibdib niya'y sambahang musuleyo ng pag-ibig,
Kung saan napapadpad ang mga manlalakbay.

Dalhan mo ako ng isang palakol at pala,
Dalhan mo ako ng pambalot ng patay;
Kapag handa na ang aking puntod,
Hayaang humagupit ang bugso at bagyo:
Hihimlay akong sinlamig ng putik.
Lumilipas ang wagas na pag-ibig.


Puno ng Lason
ni Blake [text], salin ni Acuña

Galit ako sa aking kaibigan:
Ipinabatid ko ang poot ko, poot ko'y naglaho.
Galit ako sa aking katunggali:
Hindi ko ipinabatid, poot ko'y yumabong.

At diniligan ko ito ng hilakbot,
At ng pagtangis sa gabi at umaga;
At ibinilad ko ito sa ngiti,
At sa banayad at talipandas na gayuma.

At araw-gabi itong lumago,
Hanggang magbunga ng manggang hinog.
Nakita ng aking katunggali ang kinang nito,
At napagtanto niyang ito'y sa akin.

At nandambong sa aking hardin
Nang ikubli ng gabi ang tukod;
Kinaumagahan nagalak akong makita
Ang katunggaling nakahandusay sa lilim ng puno.

Monday, December 26, 2011

Tugon sa Kasamang... (Mao)

Tugon sa Kasamang Tagasalin
ni Mao Zedong, salin ni Acuña

Dito sa munting daigdig,
Sumibad laban sa dingding ang ilang niknik,
Walang tigil na humuhuni,
Minsa'y humihiyaw,
Minsa'y humahalinghing.
Nagpapasan ng yabang bilang dakilang bansa ang mga langgam sa puno ng balang,
At binabalak ibagsak ng mga kulisap ang dambuhalang punongkahoy.
Sinasaboy ng amihang mula kanluran ang mga dahon sa Kamaynilaan,
At humahaginit at sumasalimbay ang mga palaso.
Marami pang tagumpay ang nagsusumamong makamit,
At parating dapat aksyunan agad;
Umiikot ang mundo,
Lumilipas ang panahon.
Lubhang matagal ang sampunlibong taon,
Sunggaban ang araw! Sunggaban ang oras!
Bumabangon ang Apat na Dagat, sumisilakbo ang mga ulap at tubig,
Yumayanig ang Limang Lupalop, umaangil ang hangin at kulog.
Hindi mapipigil ang ating hukbo,
Palayasin ang mga salot!

[Nandito ang naunang tatlong salin na may intro.] Di ko alam kung sino si Kuo Mo-jo. Interpreter daw sabi ng Google. Anyway, Ito ang orihinal na teksto mula sa facebook post ng UP KILOS NA--mula pala [dito] ang tula.:

REPLY TO COMRADE KUO MO-JO

--to the tune of Man Chiang Hung

January 9, 1963

On this tiny globe
A few flies dash themselves against the wall,
Humming without cease,
Sometimes shrilling,
Sometimes moaning.
Ants on the locust tree assume a great-nation swagger
And mayflies lightly plot to topple the giant tree.
The west wind scatters leaves over Changan,
And the arrows are flying, twanging.
So many deeds cry out to be done,
And always urgently;
The world rolls on,
Time presses.
Ten thousand years are too long,
Seize the day, seize the hour!
The Four Seas are rising, clouds and waters raging,
The Five Continents are rocking, wind and thunder roaring.
Our force is irresistible,
Away with all pests!

Tatlong Salin ng Mao Zedong

Kaarawan ni Chairman Mao kaya dapat may intro intro shit. Hindi ko alam kung sa tinagal-tagal ng pakikibaka ng mamamayan e may nauna nang nagsalin. Pero, wala pa kasi akong naiispatan. Anyway, ang napansin ko sa mga tula, partikular ito sa Tsina. Alay talaga marahil sa mamamayan ng Tsina. Tinangka ko munang pumili ng wala gaanong references sa mga lider o landmark ng Tsina para dumali ang buhay tas tinangka kong humanap ng kaunting kasagutan tungkol sa mga ginagayong espesipikong mga pangngalan, tas nagpasya akong gawing masaklaw yung ilang salin. Halimbawa, ang "Ang Pagdiriwang" ay medyo malayo na sa "The Double Ninth," dahil partikular ito sa Tsina at hindi ko mahanap ang katumbas nito sa lipunang Pilipino. Iniwasan ko ring gamitin ang 'niyebe' para sa 'snow' dahil ..ampanget. Tama nang daldal, eto na, kayo na bahala. Salamat sa pagbisita.

AT bago pala ang lahat, ito ang salin ko ng paboritong quote mula kay Lolo Mao: "Hindi pawang food trip sa gabi ang rebolusyon."

Ang Pagdiriwang
ni Mao Zedong [text], salin ni Acuña

Mabilis tumatanda ang tao, hindi ang Kalikasan:
Taun-taon bumabalik ang isang Pagdiriwang.
Sa Pagdiriwang na ito,
Mas mabango ang namumulaklak na amarilyo sa larangan ng digma.

Kada taon marahas ang ihip ng habagat ng taglagas,
Di tulad ng luwalhati ng tagsibol,
Ngunit nakahihigit sa luwalhati ng tagsibol,
Tunghayan ang walang wakas na saklaw ng maputing langit at dagat.

Tore ng Amarilyong Tagak
ni Mao Zedong [text], salin ni Acuña

Lubos, lubos dumaloy ang siyam na batis sa lahat ng dako ng lupain,
Lihim, lihim na lumulusot ang linya mula timog hanggang hilaga.
Lumabo sa makapal na usok ng mahamog na ambon
Kinandado ng Pawikan at Ulupong ang dakilang ilog.

Lumisan na ang amarilyong tagak, sinong nakakaalam kung saan pumaroon?
Tanging ang toreng ito ang nananatili upang multuhin ang mga panauhin.
Sinusumpa ko ang aking alak sa bumubulwak na ragasa,
Namimintog ang agos ng aking puso kasabay ng mga alon.

Mga Ulap ng Taglamig
ni Mao Zedong [text], salin ni Acuña

Mga ulap ng taglamig na pinabigat ng yelo, mulmol ng bulak na lumulutang,
Walang, kundi kakaunting, bulaklak na hindi pa nalalagas.
Umiihip ang along malamig palagos sa matarik na himpapawid,
Subalit mas nagiging marubdob ang hininga ng lupa.
Tanging mga bayani ang makasusupil sa mga tigre at musang
At hindi masisindak ng mababangis na oso ang magiting.
Binabati ng pamumulaklak ang umaalimpuyong yelo;
Naninigas at nasasawi ang mga munting mahihiwagang tutubi.

Sunday, December 25, 2011

Dalawang Salin ng Mayakovsky

Burador, as usual.

Pakikitungo sa Isang Binibini
ni Vladimir Mayakovsky, salin ni Tilde Acuña

Ang gabing iyon ang magpapasya
kung siya ba at ako
ay magiging magkasintahan.
Sa ilalim ng tabing
ng kadiliman
walang makatutunghay, matutunghayan mo.
Yumukod ako sa kanya, iyon ang totoo,
at iyon ang ginawa ko,
iyon ang totoo, sumpa man,
sinambit kong
tulad ng butihing magulang:
"Ang Pagnanasa ay bangin –
kaya maari bang makiusap
na lumayas ka?
Lumayas ka,
kung maari!"



Sa Madla at Lahat
ni Vladimir Mayakovsky, salin ni Tilde Acuña

Hindi.
Hindi maaari.
Hindi!
Ikaw rin, mahal?
Bakit? Para saan?
Sinta, ganito -
bumalik ako,
bitbit ko ang mga bulaklak,
ngunit, ngunit... hindi ako kailanman
nang-umit ng kutsarang pilak sa iyong tokador!

Abuhin ang mukha nang
ako'y pabulusok na sumuray-suray sa limang hagdan-hagdang palapag.
Umalimpuyo palibot sa akin ang lansangan. Mga bulyaw. Mga busina.
Umirit ang goma.
Sumisilakbo.
Nadali ng kamandag ng bugso ang aking pisngi.
Hayok na kinasta ng mga trompa ang isa't isa.

Sa kahibangan ng kapital,
tinaaas ko ang aking mukha,
singlupit ng mga mukha ng mga antigong rebulto.
Pinunit ng pighati,
nakapatong sa iyong katawang tila nakahimlay sa huling
mga sandali, ang mga araw nitong
nagpatigil sa tibok ng aking puso.

Hindi mo binahiran ang mga kamay mo ng marahas na pagpatay.
Sa halip,
maligalig mong sinabing:
"Siya ay nasa papag.
May prutas at alak
Sa palad ng biyas."

Mahal!
Umiiral ka lamang sa naaantig kong isip.
Tama na!
Tigilan na ang nakakalokong katatawanan
at bigyan mong pansin:
Pinupunit ko
ang aking munting baluti,
ako,
ang pinakadakilang Don Quixote.

Naalala mo?
Nang pasanin ang krus,
huminto si Kristo sa ilang saglit,
pagal.
Habang pinagmamasdan siya, ang madla
ay nambulyaw, nanlibak:
"Bilis-bilisan mo, tanga!"

Tama!
Maging tampalasan.
Duraan mo siyang nagsusumamo para sa pahinga
sa araw ng kanyang mga araw,
salakayin siya at isumpa.
Sa sandatahan ng mga panatiko, yaong mga pinarusahang gumawa ng mabuti,
ang tao ay hindi nagpapamalas ng awa.

Sobra na!

Nangangako ako sa pagano kong kapangyarihan -
bigyan mo ako'ng babae,
dalaga,
maganda sa paningin,
at hindi ko sasayangin ang nadarama sa kanya.
Siya'y aking lalapastangainin
at puso niya'y sisibatin ng pambubuska
nang nagpapaunlak.

Mata para sa mata!

Sanlibong ulit sa pag-ani ng paghihiganti ng mga tanim
na hindi titigil!
Patigalgalin sa takot, patulugin sa suntok,
umalulong sa bawat tainga:
"Isang salarin ang daigdig, pakinggan,
ang kanyang bumbunang bahagyang nilabaha ng araw!"

Mata para sa mata!

Lulundag ka mula sa papag bago maghatinggabi.
"Moo," ang angil ko.
Sa aking leeg,
isang kirot na sinaklayan ng lupit,
buhawi ng mga niknik
na nagbabadya.
Ako ay puting tamaraw na bumabangon mula sa lupa.

Ako ay magiging pilandok,
mga sanga-sanga kong sungay na sumalabit sa mga alambre,
mga mata kong pula sa dugo.
Sa ibabaw ng daigdig,
isang halimaw na naghihintay,
walang pagod akong titindig.

Hind makakatakas ang tao,
salaula at mapagkumbaba,
bumubulong ng panalangin,
nakahimlay sa malamig na batuhan.
Ang gagawin ko lang ay magpinta
sa tarangkahan ng mga palasyo,
sa ibabaw ng sa Diyos
ang mukha ni Razin.

Maging tigang, mga ilog, pigilan n'yo siya sa pagpawi
ng kanyang uhaw! Alipustahin n'yo siya,
Huwag sayangin ang iyong mga silahis, araw! Galit kang tumitig!
Hayaan mong isilang ang libu-libo kong alagad
sa mga kinamumunghiang trumpeta sa mga kwadrado!
At kung sa wakas may dumating,
nang tumatapak sa rurok ng mga panahon,
nanginginig,
ang huli nilang mga araw,
sa mga itim na budhi ng mga anarkista at mga berdugo
ako, isang pangitaing duguan, ay magniningas.

Nagbubukangliwayway na,
ang bunganga ng langit ay bumubuka nang bumubuka,
iniinom nito ang gabi
unti-unting sinisipsip, uhaw na uhaw.
Nagpapakawala ng liwanag ang mga bintana.
Sa mga salamin nito tumitigis ang init.
Ang araw, malapot, lumulusong sa siyudad na natutulog.

O kapitapitagang paghihiganti!
Muli mo akong gabayan
sa ibabaw ng kawalan ng alikabok
at sa pag-akyat sa hagdan ng mga makata kong kataga.
Itong aking puso,
puno hanggang sa bibig,
sa pangungumpisal,
ako'y nag-uumapaw.

Mga mamamayan ng kinabukasan!
Sino kayo?
Kailangan kong malaman. Pakiusap!
Naririto ako,
puno ng lapnos at hilab,
tinupok ng hapdi,
Sa iyo aking dakilang kaluluwa aking ipamamana
ang bukirin.

Friday, December 23, 2011

Dalawang Salin ng Borges

Kasaysayan ng Kadiliman
ni Borges [text], salin ni Acuña

Sa pagsasalin ng mga lahi,
nilikha ng tao ang kadiliman.
Sa simula, siya ang katarata;
tinik na kumakahig sa mga paa,
pangamba sa mga aswang.
Hindi natin mababatid kung sinong nagpanday ng kataga
para sa puwang ng aninong
humahawi sa dalawang takipsilim;
hindi natin malalaman kung kailan nito kakatawanin
ang mga gabing maningning.
May ibang lumikha ng mga alamat.
Bininyagan siyang ina ng mga Kapalarang hindi natitinag
na siyang nagtatakda ng ating tadhana,
sinakripisyo nila ang mga kambing sa kanya, at ang tandang
na pinagyayabang ang sarili niyang pagpanaw.
Inilaan sa kanya ng Kaharian ang labindalawang santuaryo,
sa Pilosopo, ang mga salitang walang hanggan.
Hinubog siya mula sa mga sinaunang taludturan
at sa ligalig ng mga matatandang panukat.
Nakita sa kanya ng Akademiko ang lupang tinubuan
ng kanyang kaluluwang sugatan.
Inakala nating hindi siya mapapagal
tulad ng alak na matagal nang nakaimbak
at hindi siya matutunghayan nang wala ang bertigo
at pinatawan siya ng panahon ng kawalang-kamatayan.

At ang kaisipang hindi siya iiral
maliban doon sa mga babasaging aparato, ang mga mata.


Panghihinayang sa Anumang Pagkamatay
ni Borges [text], salin ni Acuña

Malaya sa alaala at sa pag-asa,
walang hanggan, walang hugis, parating na kinabukasan,
ang bangkay ay hindi isang bangkay: siya ang kamatayan.
Tulad ng Bathala ng mga mahiwaga,
kung Kanino dapat itanggi ang anumang maaring isiwalat,
siyang walang buhay, dayuhan saan mang dako,
ay pagkagunaw lamang at kawalan ng daigdig.
Sasagarin natin ang pandarambong sa kanya,
iiwan natin siyang hungkag sa tingkad o pantig:
Dito, sa patyong hindi na niya nakikita,
doon, sa bangketa kung saan umaasa ang kanyang pag-asa.
Kahit ang ating binabalak,
maaring binabalak niya rin;

Pinaghatian na nating parang mga kawatan
ang mga kinulimbat ng karimlan at ng liwanag.

Wednesday, December 21, 2011

Kamatayan Lamang (Neruda)

Kamatayan Lamang
ni Neruda, salin ni Acuña

May mga libingang inulila,
mga nitsong tigib sa mga tahimik na tadyang,
mga pusong sumusuot sa isang hukay,
isang napakadilim na hukay:
tulad ng pagkagunaw tayong nangangamatay sa kaibuturang
para bang nilulunod sa ubod ng damdamin
o paloob na gumuguho mula balat hanggang budhi.

May mga labi, mga bangkay,
mamamasamasang lapida ang mga paa,
may kamatayan sa mga kalansay,
tulad ng dalisay na tunog,
ang kahol na hiwalay sa kanyang aso,
nagmula sa mga kampana, sa mga puntod
na namamaga sa kahalumigmigang itong tila hikbi kundi anggi.

Natatanaw ko, sa mga panahon ng pag-iisa,
ang mga naglalayag na kabaong
na naglalakbay katuwang ang maputlang patay, mga babaeng nakatirintas,
mga panaderong singputi ng mga anghel,
mga maalalahaning binibining kinasal sa mga notaryo,
mga ataol na lumulutang sa nakatindig na ilog ng mga patay,
ilog na kasindilim ng alak na bumabalik sa bukal
kasama ang mga layag nilang namimintog sa tunog ng kamatayan,
hitik sa tahimik na pambubuliglig ng kamatayan.

Nahuhumaling ang kamatayan sa tunog
tulad ng panyapak na walang sasapinang paa,
ng traheng walang bibihisang katawan,
nauuwi sa katok na walang singsing, walang bato, walang daliri,
nauuwi sa sigaw na walang bibig, walang dila, walang lalamunan.
Bagamat may tunog ang mga hakbang nito
at may alingawngaw ang saplot nito, ay binuwal pa ring parang punongkahoy.

Hindi ko alam, wala akong muwang, hindi ko gaanong natatanaw
ngunit para sa akin ang awit nito ay may kulay ng winisikang gumamela,
mga gumamelang panatag na sa lupa,
dahil luntian ang mukha ng kamatayan,
at luntian ang titig ng kamatayan
kung saan may halumigmig na ikinintal ang dahon ng gumamela
at ng agawbuhay nitong pusyaw ng kunsumidong taglamig.

Ngunit lumilibot din ang kamatayan sa sanlibutan, lulan ng tambong
humihimod sa lupa sa tangkang magkakalkal ng mga namayapa -
nasa tambo ang kamatayan,
wika ng kamatayan ang siyang humahagilap ng patay,
ang karayom ng kamatayang ang sinulid ang hinahanap.

Nakahimlay sa ating mga papag ang kamatayan:
sa kumportableng kobrekama, sa itim na mga banig,
namumuhay nang nakahilata at papaspas bigla,
pumapaspas sa hindi mawaring huning lumalaganap sa mga kumot
at may mga silid-tulugang pumapalaot sa daungan
kung saan nag-aabang ang kamatayang nakabihis-heneral.

***ito ang orihinal na teksto***

Death Alone by Pablo Neruda

There are lone cemeteries,
tombs full of soundless bones,
the heart threading a tunnel,
a dark, dark tunnel :
like a wreck we die to the very core,
as if drowning at the heart
or collapsing inwards from skin to soul.

There are corpses,
clammy slabs for feet,
there is death in the bones,
like a pure sound,
a bark without its dog,
out of certain bells, certain tombs
swelling in this humidity like lament or rain.

I see, when alone at times,
coffins under sail
setting out with the pale dead, women in their dead braids,
bakers as white as angels,
thoughtful girls married to notaries,
coffins ascending the vertical river of the dead,
the wine-dark river to its source,
with their sails swollen with the sound of death,
filled with the silent noise of death.

Death is drawn to sound
like a slipper without a foot, a suit without its wearer,
comes to knock with a ring, stoneless and fingerless,
comes to shout without a mouth, a tongue, without a throat.
Nevertheless its footsteps sound
and its clothes echo, hushed like a tree.

I do not know, I am ignorant, I hardly see
but it seems to me that its song has the colour of wet violets,
violets well used to the earth,
since the face of death is green,
and the gaze of death green
with the etched moisture of a violet's leaf
and its grave colour of exasperated winter.

But death goes about the earth also, riding a broom
lapping the ground in search of the dead -
death is in the broom,
it is the tongue of death looking for the dead,
the needle of death looking for the thread.

Death lies in our beds:
in the lazy mattresses, the black blankets,
lives a full stretch and then suddenly blows,
blows sound unknown filling out the sheets
and there are beds sailing into a harbour
where death is waiting, dressed as an admiral.

Some other streets within the City as of 11.11.11.11.11

bi cycle : [i] [ii] [iii] buwan ng wika prompts : [001] [002] [003] [004] [005] [006] [007] [008] [009] [010] [011] [012] [013] [014] [015] [016] [017] [018] [019] [020] [021] [022] [023] [024] [025] [026] [027] [028] [x] [029] [030] [031] carcosite news net : [x] [x] [x] [x] [x] nausea : [001] [002] pandora's boxes : [i] [ii] [iii] [iv] [v] [vi] [vii] [viii] [ix] [x] [xi] qbccc : [x] [x] [x] [x] [x] [x] [x] reverence : [i] [ii] [001] [002] [003] [004] [005] [006] [007] [008] [009] [010] [011] [012] [013] [014] [015] [016] [017] [018] [019] [020] [021] [022] [023] [024] [025] [026] [027] [028] [029] [030] [031] << samhain countdown | shards : [i] [ii] [iii] [iv] [v] [vi] spectacles : [i] [ii] [iii] [iv] [v] [vi] [vii] [viii]